تقرير بحث السيد الخميني للاردبيلى

414

تقريرات فلسفه امام خمينى ( شرح منظومه ) ( فارسى )

حقيقت جسم طبيعى بايد موضوع هر علمى به حسب ماهيت و به حسب هليت بسيطه ، مفروغٌ عنه باشد . يعنى اولًا بايد ماهيت آن معلوم باشد و ثانياً آن ماهيت موجود باشد ، پس بايد بيّن الماهية و الوجود باشد ، يعنى هم ماهيت و حقيقت موضوع معلوم باشد و هم وجود موضوع معلوم باشد و معلوم بودن آن دو هم يا به واسطهء اين است كه بيّن و بديهى مىباشند و يا به اين جهت است كه ماهيت و وجود موضوع در علم اعلى مبيّن مىباشند . جايگاه فلسفهء اولى و موضوعات علوم فلسفهء اولى متكفل بيان موضوعات همهء علوم است ؛ زيرا فلسفهء اولى آنچه را كه در عالم ثابت و موجود است ، اثبات مىكند و آنچه را كه در صفحهء وجود موجود نيست ، از آنها تميز مىدهد ؛ چون انسان موهومات و متخيلات و معلوماتى دارد و بايد همهء اينها طبق ميزانى تفتيش شود كه كدام موجود است و كدام موجود نيست . لذا فلسفهء اولى ممحّض است در اينكه موجودات عالم را بيان نمايد . پس در فلسفهء اولى از اثبات وجود يا ماهيت بحث مىشود و بعد از آنكه در آن وجود مطلق ثابت شد ، تقسيماتى كه براى وجود هست مورد بحث و تفتيش قرار مىگيرد كه انحاء موجودات در عالم چيست ؟ يعنى بعد از اثبات اصالت وجود ،